آلو يک ميوه‌ي تک هسته‌اي از خانواده‌ي هلو و زرد‌آلو است. بيش از هزاران گونه‌ي متفاوت از اين ميوه در دنيا وجود دارد که از نظر رنگ، شکل و اندازه تنوع زيادي دارند. معروف‌ترين اين گونه‌ها نوع ژاپني است که برخي انواع آن به رنگ زرد و پرآب بوده و برخي ديگر درصد آب کمتري داشته و قرمز متمايل به ارغواني هستند. اندازه‌ي آلو در سراسر جهان از 6-3 سانتي‌متر متفاوت است. طعم آن از ترش تا شيرين متغير بوده و به رنگ‌هــاي زرد، سبـز، قـرمـز و ارغوانـي موجـود اسـت. آلـو از خـانـواده ROSACEAE اسـت.

مصرف آلو با جلوگيري از افزايش فشارخون، کنترل قندخون و پيش‌گيري از بروز بيماري‌هاي قلبي- عروقي، سرطان، بيماري‌هاي گوارشي و کاهش چربي مورد استفاده در شيريني‌پزي نقش بسزايي در سلامت انسان دارد.

نام علمي آنPRUNSSALICINA , PRUNUS DOMESTICA و نام متداول آن آلو است. اين گياه بومي اروپا و آسيا محسوب مي‌شود و اولين بار در قرن 19، گونه‌‌هاي متفاوت آن توسط مهاجرين از آسيا و اروپا به آمريکاي شمالي برده شد. براساس شواهد موجود، در زمان باستان مردم آسياي ميانه آلو را خشک کرده و مصرف مي‌کردند. آلو اکثراً به‌صورت تازه مصرف مي‌شود؛ اما مي‌توان آن را به کيک‌ها، سالادها و غذاها اضافه کرد يا به‌صورت کمپوت و مربا مصرف کرد. نوع خشک اين ميوه، در جاي خشک و خنک يا در يخچال به‌ مدت 6 ماه قابل نگهداري است.

در طب چيني، آب آلو به‌عنوان «اکسير صبحانه» جهت سم‌زدايي وشادابي بدن بعد از خواب توصيه شده است.

تأثير آلو در سلامت بدن

1- آلو يکي از منابع خوب آنتي اکسيدان‌ها است. اين ميوه حاوي مقادير مناسبي از ترکيبات فنلي و بتاکاروتن مي‌باشد که با اثر آنتي اکسيداني خود راديکال‌هاي آزاد اکسيژن را خنثي مي‌کند. راديکال‌‌هاي آزاد اکسيژن اثرات مخربي را در بدن اعمال مي‌کنند، زيرا اين راديکال هاي آزاد با اکسيداسيون چربي‌ها در بدن سبب مي‌شوند که چربي همواره در رگ‌ها رسوب کرده و گرفتگي عروق پيش آيد. اين فرآيندها جزء عوامل اصلي بروز بيماري‌هاي قلبي- عروقي است. يکي ديگر از مضرات راديکال‌هاي آزاد اکسيژن تخريب DNA است. چنانچه DNA آسيب ببيند احتمال توليد سلول‌هاي سرطاني در بدن به شدت افزايش مي‌يابد. يکي ديگر از مضرات راديکال‌هاي آزاد، افزايش احتمال بروز استئوآرتريت مي‌باشد که منشا پيدايش بيماري‌هايي نظير آرتريت روماتوئيد است. ساليانه هزاران نفر بر اثر ابتلا به بيماري‌هاي قلبي- عروقي و سرطان در جهان مي‌ميرند و درصد زيادي از هزينه‌هاي بخش بهداشت و درمان صرف اين گونه بيماري‌ها مي‌شود. با توجه به تاثير آلو در پيشگيري از اين بيماري‌ها مصرف اين ميوه مي‌تواند در سلامت انسان بسيار موثر باشد.

آلو به دليل داشتن فيبر غذايي، براي کنترل قند خون، جلوگيري از يبوست و حفظ سلامت دستگاه گوارش مفيد است.

2- آلو يکي از منابع غني پتاسيم است. تحقيقات انجام گرفته در سال‌هاي اخير تأثير پتاسيم را در کاهش فشار خون نشان داده‌اند. با توجه به اين که آلو حاوي سديم کمي مي‌باشد، مصرف متعادل آن در کنترل فشارخون موثر است.

3- يکي ديگر از ترکيبات قابل توجه در اين ميوه فيبر است. فيبرها سبب کاهش سرعت جذب مواد مغذي به ويژه قندها شده و در عين حال ميزان حساسيت به انسولين را نيز افزايش مي‌دهند. بنابراين مصرف آلو مي‌تواند در کنترل قند‌خون موثر باشد.

4- يکي از شناخته شده‌ترين خواص آلو، پيش‌گيري از يبوست است. اين اثر نيز به واسطه‌ي وجود فيبر است. در اين مورد آلو از دو طريق عمل مي‌کند:

اولاً فيبر که غذاي باکتري‌هاي روده‌ي بزرگ است، توسط آلو فراهم مي‌شود و با تخمير فيبر توسط باکتري‌ها، حجم مدفوع زياد مي‌شود. بنابراين ديواره‌ي ‌عضلاني روده، حاوي مواد بيشتري است که روي آن‌ها کار کند و در نتيجه، سرعت و قدرت انقباضات آن بيشتر مي‌شود. اين کار باعث خروج سريع‌تر مواد زايد مي‌شود.

ثانياً آلو و آب آلو حاوي مشتقات ماده‌ي به‌نام «هيدروکسي فنيلياتين» هستند که عضلات صاف ديواره‌ي روده‌ي بزرگ را تحريک مي‌کند. اين تحريک باعث شروع افزايش فعاليت در روده‌ي بزرگ مي‌شود که اين امر نيز به افزايش سرعت حرکت مدفوع کمک مي‌کند.

هم‌چنين در 100 گرم آلو خشک، حدود 10 گرم قند سوربيتول موجود مي‌باشد که سوربيتول نيز خاصيت ملين دارد.

5- علاوه بر اثرات فوق، فيبر موجود در آلو سبب افزايش رشد و تکثير باکتري‌هاي مفيد روده شده که اين امر مانع از رشد باکتري‌هاي مضر در داخل روده مي‌شود. در عين حال بر اثر تخمير فيبر در داخل روده، اسيد بوتيريک توليد مي‌شود که منشا انرژي براي سلول‌هاي روده است و به‌اين ترتيب به حفظ سلامت دستگاه گوارش کمک مي‌کند.

آلوي خشک منبع خوبي از آهن است و براي جلوگيري از کم خوني بسيار مفيد است.

6- گياه‌خواران و افرادي که مقادير کمي گوشت قرمز مصرف مي‌کنند، خود را در معرض خطر دريافت ناکافي آهن و تهي شدن ذخاير آهن بدن قرار مي‌دهند. فقدان آهن مي‌تواند در نهايت به کم‌خوني منجر شود که خستگي مفرط و عدم تمرکز از عوارض آن است. ولي بايد توجه داشت که آلو خشک منبع خوب «آهن گياهي» است.

7- هم‌چنين آشپزها و کساني که تمايل ندارند از چربي، کره يا مارگارين در دستورات خود استفاده نمايند مي‌توانند از پوره‌ي آلو خشک در دستورات خود نظير کيک ميوه‌ها، براني شکلات يا کيک هويج استفاده کنند که ماهيتي جويدني و نرم دارند. پوره‌ي آلو خشک به حجم و مقدار دستور غذايي مي‌افزايد و در عين حال حاوي چربي هم نيست. بنابراين استفاده از آلوخشک براي افرادي که بايد رژيم کم‌چربي داشته باشند و تمايل به‌خوردن «هله‌هوله» شيرين دارند، مناسب است.

تبيان